Karia kralı Mausolus'un mezarı, antik Yunan kenti Halikarnassos'ta, şu an Bodrum olan Türkiye'de, M.Ö 353 ile 350 yılları arasında Mausolus'un kız kardeşi, karısı ve ardılı olan Artemisia tarafından yapılmıştır. Karia'daki Halikarnassos Dorian Hexapolis'in bir üyesiydi ve daha sonra ligden kovulduktan sonra Karya I Artemisia'da kontrol edildi. Mausolos ve Artemisia, 24 yıl boyunca Halikarnas ve çevresine hükmetti. Mausolus'un MÖ 353'teki ölümünden sonra, Artemisia onu Karia'nın II. Artemisia'sı olarak başardı ve kocasının şerefine bir tepenin üzerine muhteşem bir mezar inşa etmek için zamanın en iyi sanatkarlarını görevlendirdi. Daha sonra Mausolus'un mezarı, “mozole” kelimesinin kökeni ve antik dünyanın yedi harikasından biri oldu.
Yaklaşık 45 m yüksekliğinde ve öncelikle mermerden yapılmış çok düzeyli bir yapı iki Yunan mimar, Pytheos ve Satyros tarafından tasarlandı. Mezarın dış duvarı boyunca tanrı ve tanrıçaları tasvir eden birçok heykel vardı. Bu projede, Bryaxis, Paros Scopas, Timotheus ve Leochares gibi heykeltraşlar da dahil olmak üzere komşu ülkelerden çeşitli sanatçılar kullanılmıştır. Mezarın içi savaşta birçok hayvan heykeli ve Yunan ve Amazon savaşçılarının heykel kısmalarıyla süslenmiştir. Mezarın çatısı 24 basamaklı basamaklı bir piramit biçimindeydi ve yapının tepesine Pytheos tarafından oyulmuş dört büyük at tarafından çekilen bir arabada Mausolos ve Artemisia heykelleri yerleştirildi.
MÖ 334'te, Halicanassus Perslerin kuşatması sırasında Büyük İskender'in ordusuna karşı ciddi hasar aldı. Mezar, 13. yüzyılda meydana gelen depremlerle de tahrip olmuştur. Türbenin yalnızca üssü hala 1404 yılına kadar tanınabildi. 16. yüzyılda, türbeye Rodos Şövalyeleri tarafından baskın yapıldı. Bugün mezarın geri kalan bölümlerinin bir kısmı Bodrum kalesinin duvarlarında görülebilmektedir. Diğer eserler ile birlikte, 1846 civarında Charles Thomas Newton tarafından yapılan kazıda Mausolus ve Artemisia heykelleri bulundu. Bu heykeller restore edildi ve British Museum'da sergilendi.
